Uzmanlar, kısırlığa karşı mücadele eden erkekleri yanlış efsanelere karşı uyarıyor.
Küresel çapta kısırlığa karşı mücade eden erkekler sosyal medyada daha çok öne çıkmaya başladı.
Uzmanlar da meni analizi yaptırmak isteyen ve gelecekteki üremeyle ilgili endişelerini dile getiren erkeklerin sayısının arttığını söylüyor.
Britanya’da üreme alanında uzman Profesör Suks Minhas bu tartışmaların ortasında şunu sordu: “Erkek kısırlığındaki görünürlüğün artması önemli. Ama bu endişeyi gereksiz yere mi körüklüyoruz?”
BBC Türkçe’nin haberine göre profesör, kaygılardan faydalanan internet fenomenleri ve ürünlerden oluşan bir sektörün de ortaya çıktığını hatırlattı.
Birçok kişi gibi Florida’nın Miami kentinde yaşayan 28 yaşındaki Venezuelalı-Amerikalı Simon da bu konuyla ilk kez sosyal medyada karşılaşmış. Fakat henüz sperm testi yaptırmamış ve sağlığıyla ilgili endişe duymasını gerektirecek belirli bir neden de yok: “Genel olarak korktuğum bir şey. Bu yüzden üreme verimliliğimi korumayı tercih ediyorum.”
Simon’ın konuya önem vermesine yol açan şey, internet fenomeni Bryan Johnson’ın içerikleri olmuş.
Eski Silikon Vadisi milyarderi Johnson, ortalama bir erkeğin dört katı sperm sayısına sahip olduğunu iddia ediyor. Erkeklere de testosteron ve sperm sayısını artırmak amacıyla sauna ve buz torbası uygulamalarını öneriyor. Simon da bu yöntemi uygulayanlardan.
Altı milyondan fazla takipçisi bulunan Johnson’ın içerikleri, potansiyel müşterileri takviye ürünleri satan Blueprint adlı internet sitesine yönlendiriyor.
‘Bazı sorunlar var, nedeni net değil’
Başka influencerlar da tıbbi kanıtlarla desteklenmeyen çeşitli yöntemleri tanıtıyor. Bunlar arasında bazı takviye ürünleri, kırmızı ışık terapisi ve mikroplastikleri ‘vücuttan filtrelemek’ amacıyla kan bağışı yapmak gibi uygulamalar var.
ABD Sağlık Bakanı Robert F. Kennedy Jr. (RFK Jr.) yakın zamanda 1970’de erkeklerin sperm sayısının ‘bugünün gençlerinin iki katı’ olduğunu ileri sürdü.
Fakat bu konuda bilimsel bir kanıt yok. Bu nedenle sperm sayısındaki olası düşüşün nedenleri ve bunun doğum oranları üzerindeki etkileri hala net olarak bilinmiyor.
Influencer’lardan Joe Rogan’a göre yaklaşan bir ‘nüfus çöküşü’ tehlikesi var.
Oysa doğum oranlarının düşmesinin biyolojik nedenlerin dışında pek çok sebebi var. Dünya genelinde her yedi çiftten biri ekonomik ve toplumsal nedenleri hatırlatıp, çocuk sahibi olma kararlarını ertelediğini belirtiyor.
Imperial College’da üreme endokrinolojisi uzmanı Profesör Channa Jayasena sosyal medyadaki iddiaların abartıldığı görüşünde: “Gerçekten bazı sorunlar var. Ancak bunların neden kaynaklandığı henüz net değil.”
Kendini ‘naturopat’ olarak tanıtan sağlık influencer’larından Lucas da içeriklerinde de doğurganlık oranlarının düştüğünü söylüyor. Hatta YouTube’da izleyicilerine, erkeklerin 33 yıl içinde tamamen kısır olacağını bile iddia ediyor.
Lucas, testosteron ve üreme verimliliğini artırmak isteyen erkeklere çevrimiçi kurslar satıyor, birebir danışmanlık veriyor, takviye ürünleri pazarlıyor. Bilimsel olarak kanıtlanmamış bazı yöntemleri tanıttığı sosyal medya içerikleri milyonlarca kişiye ulaştı:
“Erkeklere buz torbasını iç çamaşırlarının üzerine, günde iki ya da üç kez, 10 ila 15 dakika boyunca uygulamalarını öneriyorum.”
Lucas, bazı danışanlarının bu yöntemi uyguladıktan sonra partnerlerinin hamile kaldığını söylediklerini öne sürüyor.
Takipçilerinden bazıları da onun tavsiyesiyle testislerine doğru ya da direkt testislerinin üzerine kırmızı ışık cihazı tutuyor.
Lucas bu yöntem için “Bu konuda elimizde daha başlangıç düzeyinde veriler var. Ancak kişiye zarar vermediği sürece denenmeye değer bir strateji olduğunu düşünüyorum” dedi.
Bilimsel olarak kanıtlanmamış tavsiyeleri sorgulandığındaysa bunun ‘umut vadeden bir müdahale’ olduğuna inandığını ancak daha fazla araştırma görmek istediğini söylüyor.
Bunun yanında Lucas sağlıklı beslenme, yeterli uyku ve düzenli egzersiz de öneriyor. Bu önerilerse güçlü bilimsel kanıtlarla destekleniyor.
‘Son derece tehlikeli’
Influencer Clavicular, bu yılın başlarında ‘üreme verimliliğini en üst seviyeye çıkardığını’ iddia ettiği ilaç kombinasyonunu paylaştı.
Bu kombinasyonda HCG ve HMG gibi üreme ilaçları yer alıyor. Bu ilaçlar hem kadınlarda hem erkeklerde üreme hormonlarını yeniden harekete geçirmek amacıyla yaygın olarak kullanılıyor.
Fakat tıbbi gözetim olmadan kullanıldıklarında ciddi yan etkilere yol açabiliyor ve kalıcı zarar verebiliyorlar. Profesör Jayasena kullananları şöyle uyardı:
“Bu son derece tehlikeli. Bazıları kan pıhtılaşmasına neden olabilir. Tedavi edilmezse şekil bozukluğuna yol açabilecek meme büyümesine bile neden olabilir.”
Profesör Jayasena’ya göre erkeklerde kısırlığa karşı farkındalığın artması olumlu bir gelişme olsa da bu durum bilgi eksikliği nedeniyle bir boşluğa da neden oldu. Bu yüzden birçok erkek, uzmanlara ulaşmakta zorlandıkları için influencerlardan tavsiyeyi alıyor.
Jayasena son olarak şunları dedi: “En iyi ihtimalle bu tavsiyeler, gerçekten işe yarayabilecek şeylerden insanların dikkatini uzaklaştırabilir. En kötü ihtimalleyse onları gerçekten zararlı uygulamalara yönlendirebilir.”
