Irak hükümeti, Kürdistan Bölgesel Yönetimi’ni Türkiye, İran ve Suriye’yle sınır kapılarının merkezi hükümete devrini geciktirmekle suçlayarak Kürt bölgesine karşı yeniden askeri harekata geçebileceğini bildirdi.
Başbakan Haydar el Abadi, 16 Ekim’de başlayan ve Irak ordusunun hem Bağdat hükümetinin hem de Kürt yönetiminin hak iddia ettiği bölgeleri Kürt peşmerge güçlerinin elinden aldığı askeri operasyona cuma günü ara vermişti.
Abadi ateşkesin amacının, Irak askerlerinin tartışmalı bölgelerde ve sınır kapılarında hiçbir engelle karşılaşmadan denetimi alabilmeleri için yapıldığını söylemişti.
Ortak birlik önerisi
Kürt yetkililer, Irak birliklerinin sınır kapılarındaki ‘gözetimlerini’ kabul edeceklerini ancak Kürt bölgesine geçişlerin tümüyle KBY kontrolünde olması gerektiğini savunuyor.
KBY’den bugün yapılan açıklamada da Türkiye ile arasındaki stratejik sınır geçişinde Irak ordusuyla ortak birlik konuşlandırılmasını önerildi.
Kürt yetkililer, ortak birliklerin, IŞİD ile mücadeleye destek veren ABD öncülüğündeki koalisyondan gözlemcilerle beraber bölgede yer alması planlıyor.
Irak ise KBY’yi ‘Kürt mevzilerini güçlendirebilmek için zaman kazanmaya çalışmakla’ suçladı.
Irak hükümet açıklamasında şöyle dendi: “Müzakereler sürerken Irak Kürt bölgesi birliklerini kaydırıyor ve savunmasını güçlendiriyor. Buna izin vermeyeceğiz. Federal (Irak) birliklerine (tartışmalı) bölgelerde ve sınırlarda denetimi alma yetkisi verilmiştir.”
Kürtlerden tehdit suçlaması
Buna karşılık Kürt peşmerge güçleri komutanlığı Irak birliklerini silah yığınağı yapmak ve ‘iç siyasi görüş ayrılıklarını’ çözmek için güç kullanma tehdidinde bulunmakla suçladı.
Irak merkezi hükümeti, Bağdat’ın yasadışı ilan ettiği 25 Eylül’deki bağımsızlık referandumunda Iraklı Kürtlerin bağımsızlık lehine oy vermelerinden sonra KBY’ye karşı ekonomik ve askeri misilleme başlatmıştı.
Kuzey Irak’taki bağımsızlık referandumunun ardından Bağdat yönetimi sınır kapılarının kontrolünün merkezi yönetime devredilmesi gerektiğini açıklamıştı.
Irak’ın Türkiye sınırının tümü, özerk Kürt bölgesi içinde kalıyor ve bu sınır 2003’te Saddam Hüseyin’in devrilmesinden önce de Kürtlerin denetimindeydi.
Sadece karadan çıkış
Son olarak, peşmergelerin kontrolündeki Halil İbrahim Sınır Kapısı, Irak merkezi yönetimine teslim edilmişti.
Türkiye tarafında Habur Sınır Kapısı adını alan bu kapı, Türkiye ile Irak arasındaki en önemli geçiş.
Türkiye tarafında Silopi, Kuzey Irak’ta ise Zaho yakınında bulun Habur kapısındaki Türk ve Kürt geçiş noktaları arasında Irak ordusuna bağlı birlikler mevzilenmiş durumda.
Sınır geçişlerinin denetimi, sadece karadan çıkışlara mahkum olan Kürt bölgesi için büyük önem taşıyor.
Kuzey Irak’tan Türkiye’ye geçen bir petrol boru hattı Kürtlerin en büyük gelir kaynağını oluşturan ham petrolü Türkiye’ye taşıyor.
Irak ordusu, Kürt bölgesiyle Suriye arasındaki sınırda denetimi de ele almak üzere bir Irak askeri heyetinin de hazırlık yaptığını açıklamıştı.
Başbakan Binali Yıldırım da önümüzdeki dönemde Tel Afer üzerinden yeni bir sınır kapısını hizmete açmak için Irak hükümetiyle anlaştıklarını belirtmişti.
KBY’den Türkiye sınırına ortak güç önerisi
Başbakan duyurdu: Habur Sınır Kapısı Irak merkezi yönetimine teslim edildi
Irak başbakanı: Peşmerge ya Irak ordusuna katılacak ya da küçülecek
Türkiye ve Irak, Habur’a alternatif Ovaköy için ‘fikir birliği’ne vardı
OHAL uzatılıyor, KBY’ye hava sahası kapatıldı, Habur’u Irak devralacak
MGK: OHAL uzasın, KBY’ye hava sahası kapatılsın, Habur’u Irak devralsın
Ankara: Irak hükümetiyle her türlü işbirliğine hazırız
