Anayasa Mahkemesi 3’üncü köprü inşaatını durdurabilecek bir karar aldı. Yüksek Mahkeme, büyük projeleri Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) raporundan mufa tutan maddeyi iptal etti.
Ancak Başbakan Tayyip Erdoğan başta olmak üzere üzere hükümetin bugüne kadarki yürütmeyi durdurma kararlarını kale almayan tavrının, Anyasa Mahkemesi karşısında da sürdürülüp sürdürülemeyeceği merak konusu.
‘Orman Kanunu’ tam gaz: Yürütmeyi durdurma kararı verilen ‘başbakanlık sarayı’nda inşaat tamam
Habertürk’ten Deniz Çiçek ve Fevzi Çakır’ın haberine göre, Çevre Yasası’nın geçici 3’üncü maddesi Anayasa Mahkemesi tarafından kaldırıldı. Bu madde, 1997’den önce yatırım programına alınan ve Mayıs 2013 itibarıyla ihale süreci başlamış projelere ÇED raporundan muafiyet sağlıyordu.
Bu madde kaldırılınca, yapımı devam eden yol ve santral projelerinin durdurulması gündeme geldi.
Sadece köprüye değil bağlantı yollarına da ÇED gerekecek
3′üncü köprüde inşaat sürsün diye ‘çanak çömlek’ Arkeoloji Müzesi’nden saklanmış
Bundan önce, 3’üncü köprü için de geçici 3’üncü maddeyle ‘ÇED raporuna gerek yoktur’ kararı alınmış, Kuzey Ormanları’nı büyük oranda tahrip edecek projede bu kararın çıkması hayli tartışılmıştı. Öte yandan projeye uluslararası finansman bulabilmek için ÇED olmasa da çok kısa sürede Çevresel ve Sosyal Etki (ÇESD) adında bir rapor hazırlanmıştı.
Fakat, maddenin kalkmasıyla 3’üncü köprü için alınan ÇESD raporuna rağmen, ihale süreci devam eden bağlantı yolları için ÇED alınması zorunlu olacak, bağlantı yolları ÇED raporuyla olumsuz bulunursa proje durabilecek.
Santralleri de yakından ilgilendiriyor
Aynı karar, Gebze-İzmir Otoyolu başta olmak üzere ülke genelinde inşa edilen diğer karayolları projeleriyle nükleer santral ve HES’leri de yakından ilgilendiriyor.
Bu maddenin kaldırılmasıyla ÇED raporu muafiyeti sağlanan hidroelektrik santrali, nükleer santral gibi büyük projelerde ÇED olumlu raporu alınamazsa projeler durdurulabilecek.
‘Yürütme’ durdurulamıyor! Hakkında yürütmeyi durdurma ve iptal kararı verilen birçok proje tam gaz devam
Hürriyet’ten Melis Alphan’a konuşan TMMOB Çevre Mühendisleri Odası Başkanı Baran Bozoğlu da Anayasa Mahkemesi’nin verdiği kararın tüm çevre mevzuatına yansıyacağını vurguladı.
Bozoğlu şunları söyledi: “3’ncü Köprü’de, İzmir – İstanbul (Gebze) Otoyolu’nda, Ilısu Barajında, onlarca HES projesinde ÇED muafiyeti artık uygulanamayacak. Ülkemizin çevre sorunlarının kronikleşmesinde, adaletsizliğin, hukuksuzlukların artmasında, ülke kaynaklarının yok edilmesinde büyük rolü olan ÇED Muafiyeti sürecinin yarattığı tahribatın hesabı mahkemelerce mutlaka sorulmalıdır.
ÇED’in bir belge değil, bir süreç, bir planlama olduğuna dikkat çeken Bozoğlu, “Bu planlamaya göre projelerin yapılıp yapılmayacağına karar verilmeli. Aksi halde, yanlış projelerle halk sağlığı ve ülke ekonomisi zarar görmekte bundan sadece halk değil yatırımcı da olumsuz etkilenmekte” diye konuştu.
