Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) Dışişleri Bakanı Kudret Özersay, Kıbrıs Cumhuriyeti yönetiminin adanın çevresinde petrol ve doğalgaz aramaya devam etmesi halinde Türk tarafının da arama yapmaya başlayacağını söyledi.
Güney Kıbrıs ada açıklarındaki petrol ve doğalgaz aramaları için uluslararası enerji şirketleriyle anlaşma imzalamış, ancak İtalyan Eni şirketi, Türkiye’nin deniz kuvvetlerinin engellemesi nedeniyle planlanan arama çalışmalarından vazgeçmişti. ABD’li ExxonMobil’in de Güney Kıbrıs adına bu yıl içinde arama çalışması yürütmesi bekleniyor.
Özersay Reuters ile söyleşisinde “Ya birlikte yapacağız, görüşeceğiz, uzlaşacağız, harekete geçeceğiz ya da her şey duracak. Veya biz (KKTC) de aynı şeyi yapacağız, sondaja başlayacağız” dedi.
Türkiye, Avrupa Birliği üyesi Güney Kıbrıs yönetiminin Ankara’ya danışmadan başlattığı arama çalışmalarını engelleyeceğini belirtmişti. Rum yönetimi ise geri adım atacağına dair bir sinyal vermiyor. Brüksel ise Türkiye’ye AB ile ilişkileri zedeleyecek adımlar atmaması çağrısında bulunuyor.
Özersay, gerilimin tırmanma ihtimali hakkındaki soruya, ilk adımın diplomasi olacağı belirterek, “Biraz soğukkanlılık getirmeyi hedefliyoruz, gerilimi artırmayı değil” cevabını verdi.
Özersay, “Bu nedenle son (olayda) güç kullanmadık. Güç gösterisinde bile bulunmadık. Orada caydırıcılık vardı” dedi.
Son olarak, Başbakan Binali Yıldırım, hidrokarbon aramaları için Doğu Akdeniz’e bir arama gemisi gönderen ExxonMobil şirketine “Karşılığını görecek” diye çıkışmıştı.
Anlaşmazlık neden çıktı?
Doğu Akdeniz’deki anlaşmazlık, Rum yönetiminin 2011 yılında belirlediği münhasır ekonomik bölgede doğalgaz arama hamlesinden sonra başlamıştı. Bu hamleye karşılık KKTC de Ankara ile anlaşarak Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı’na (TPAO) ada açıklarında petrol ve doğalgaz arama yetkisi vermişti.
TPAO’ya yetki verilen bölgelerden bazıları, Rum yönetiminin arama yaptırdığı bloklarla çakışıyor.
Son olarak Rum yönetiminin anlaşma yaptığı İtalyan Eni’ye bağlı ‘Saipem 12000’ adlı geminin 6’ncı blokta tamamladığı sondaj çalışmalarının ardından 3’üncü bloğa yönelmesi krize neden olmuştu.
Rum yönetimi 9 Şubat’ta İtalyan Eni şirketinin kiraladığı bir doğalgaz arama gemisinin ada açıklarında yapacağı sondaj çalışmasının Türk askeri gemileri tarafından engellendiğini bildirmişti.
ExxonMobil şirketininse, Katar devletine bağlı Qatar Petroleum ortaklığıyla, Rumların 2011 yılında belirlediği münhasır ekonomik bölgedeki 10’uncu parselde doğalgaz araması bekleniyor.
