'Hakaret' tazminatının gerekçeli kararı: Demirtaş 'vatan haini' ifadesine katlanmalı

HDP Eş Genel Başkanı Selahattin Demirtaş’a hakaret ettiği gerekçesiyle AKP’li vekili Hüseyin Kocabıyık’a, manevi tazminat cezası veren mahkemenin gerekçeli kararında ‘vatan haini’ ifadesinin kişilik haklarına yönelik saldırı değil, ağır eleştiri olduğu belirtildi.

Kararda, “Davacının siyasi kişiliği nedeniyle hakkında yapılan bu sert eleştiri ve ifadeye katlanması gerektiğine karar verilmiştir” denildi.

Kocabıyık, 10 Ekim 2016’da Twitter’dan Demirtaş’a hitaben “Demirtaş iti yargı kararına rağmen serbestçe geziyor. Onlarca şehit veriyoruz. Bu vatan haininin peşine düşecek bir savcısı yok mu ülkenin?” diye yazmıştı.

Diyarbakır 2’nci Asliye Hukuk Mahkemesi, AKP’li vekilin Demirtaş’a 4 bin liralık manevi tazminatı yasal faiziyle birlikte ödemesine hükmetmişti.

‘Manevi bir zararı doğmadı’

Kocabıyık’ın ‘vatan haini’ ifadesine ilişkin Yargıtay kararlarına dikkat çekilen gerekçeli kararda, Demirtaş’ın olay tarihinde partinin eş genel başkanı olması nedeniyle siyasi kişiliğinin olduğu, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) içtihatlarına göre, siyasetçilerin zorunlu ve bilinçli olarak fiillerini ve davranışlarını vatandaşların, gazetecilerin, diğer siyasetçilerin ve toplumun başkaca kesimlerinin kontrolüne açık bırakmakta olduğu kaydedildi.

Siyasetçilerin daha fazla hoşgörülü olması gerektiği belirtilen kararda, şöyle denildi: “Davacı ve davalının siyasetçi kimliğinin bulunduğu, siyasetçilerin birbirlerine karşı ağır eleştiri ve ithamlarının siyasetin doğası gereği olağan olduğu, ‘vatan haini’ kelimesinin ağır da olsa siyasiler bakımından eleştiri sınırları içinde kaldığı, sosyal medya hesabından yapılan açıklamaların toplumu ilgilendiren konulara ilişkin bulunması nedeni ile kamusal ilginin de bulunduğu, söz konusu eleştiri sert olsa dahi, davacının siyasi kişiliği nedeniyle hakkında yapılan bu sert eleştiri ve ifadeye katlanması gerektiği, neticeten ‘vatan haini’ kelimesinin davacının kişilik haklarına yönelik bir saldırı olmayıp, ağır eleştiri kapsamında kaldığı, bu ifade nedeniyle davacının manevi bir zararı doğmadığı vicdani kanaatine varıldığından, bu ifade nedeniyle manevi tazminat talebinin tümden reddine karar verilmiştir.”

‘İt’ düşünce özgürlüğü kapsamında değil’

Kocabıyık’ın, kullandığı ‘it’ kelimesinin ise kişisel değer yargısı niteliğindeki görüşleri olmadığı belirtilen gerekçeli kararda, bu kelimenin ifade ve düşünce özgürlüğü hakkı kapsamında olmadığı kaydedildi.

Bu ifadenin, Demirtaş’ın siyasi kişiliğini, görüşünü ya da mensup olduğu partisinin icraatlarını eleştiri kapsamında olmadığına vurgu yapılan kararda, bu sınırları aşarak, davacının kişilik haklarına saldırı teşkil eder nitelikte olduğu ve bu sebeple Kocabıyık’ın tazminat ile sorumlu tutulması gerektiği kanaatine varıldığı belirtildi.

Gerekçeli kararda, ayrıca kullanılan ifadelerin ağırlığı, tarafların siyasi konumları, sosyal ve ekonomik durumları ile tazminat hukukunun prensipleri dikkate alınarak, davanın ‘it’ ifadesi yönünden kısmen kabulüne karar verildiği kaydedildi.

AKP’li vekil hakaret gerekçesiyle Demirtaş’a tazminat ödeyecek