Volkan Yaraşır: Vasatlar hiçbir ahlaki sorumluluk duymadan sistemin işleyişini sağlamaktadır

Okura not

Günün 11’i, Türkiye medyasındaki görüş ve yorum çeşitliliğini yansıtmak amacıyla hazırlanmaktadır. Aşağıda özetini bulacağınız yazıya yer vermemiz, içeriğini onayladığımız ve/veya desteklediğimiz anlamına gelmez.

Arendt totalitarizm üzerinden kötülük sorununa yönelir ve kötülüğün arkeolojisini yapar. Ve onun taşıdığı yıkıcılığı ve yıkıcılığı gerçekleştiren insanın kozmosunu ele alır. Yeni bir suçlu tipini inceler. Totalitarizm bir dışavurumu olan öldürmek amacıyla öldürmeyen, rasyonel ve bir iş bölümünün gereği ya da yaptığı işin parçası olarak öldüren yeni bir suçlu tipinden bahseder.

Bu suçlu tipinden hareketle siyasal kötülük sorunu üzerinde durur ve bu sorunla sıradanlık bağını kurar. Totaliter sistemlerin tek boyutlu toplumlar yarattığını, düşünce ve ifade özgürlüğünü yok etmesiyle  eleştirel ve ahlaki düşünmenin şiddetle aşındığını vurgular. Ayrıca ortak  duyu kaybı ve gerçeklik yitiminin ortaya çıktığını yazar.

Arendt’in bu sarsıcı açılımları  ve kavramlaştırmalarından yeni süreçte tüm otoriter, faşist, pro-faşist, ön faşist rejimlerin analizinde yararlanabiliriz. Sıradan vasatlar, hiçbir ahlaki sorumluluk duymadan, cezalandırma korkusu yaşamadan sistemin işleyişini sağlamaktadır. Belki yeni dönemdeki işler farklı tren seferlerini organize etme üzerinden şekillenmiyor.

Parayı ve aynı anlama gelen gücü ele geçirmeyi ve onu korumayı hedefliyor. Para ve güç her şeye hakim olurken toplum ve birey tam anlamıyla çürüyor. Milyonlarca insanın yoksulluğu ve sefaleti üzerinden kartel ve çete rejimleri inşa oluyor. Şimdi  faşizmin banalliği ve bir haydut kapitalizmle karşı karşıyayız.

Volkan Yaraşır’ın yazısı