Az sıvı tüketseniz de, önceden tuvalete gitseniz de suya girince işeme isteği gelebiliyor. Uzmanlar tüm yüzücülerin bu durumdan muzdarip olduğunu anlatıyor.
The Guardian’ın haberine göre Arizona Eyalet Üniversitesi’nde beslenme profesörü Stavros Kavouras, suya girince gelen işeme isteğini ‘vücudun suya girmeye verdiği fizyolojik bir tepki’ diye açıklıyor.
Suya dalınca hissedilen ani ve güçlü işeme isteği, ‘daldırma diürezi’ denilen bir süreçten kaynaklanıyor.
Diürez, böbreklerin idrar üretimini ve atılımını artırması anlamına gelen tıbbi bir terim. Ball State Üniversitesi İnsan Performansı Laboratuvarı direktörü Scott Trappe’e göre bu süreçte vücut, kandaki fazla suyu ve atığı süzerek idrar yoluyla dışarı atıyor.
Daldırma diürezi sinir bozucu ama genellikle tehlikeli değil. Fakat zaman zaman dehidrasyona yol açabiliyor.
Vücut fazla sıvı taşıdığını sanıyor
Yüzerken cildin su emdiği söylense de bu bilgi yanlış.
‘‘Nispeten serin bir suyla karşılaşan vücut, ısısını koruyabilmek için kan damarlarını büzüyor’’ diyor Trappe. ‘‘Böylece daha fazla sıvı merkeze, yani iç organlara itiliyor.’’
Kan göğüs bölgesine yöneldikten sonra özel kardiyopulmoner reseptörler bu hacim artışını sıvı yüklenmesi olarak yorumluyor. Kavouras’a göre bu reseptörler beyne sinyal gönderiyor. Beyin de böbreklere idrar tutmasını bildiren antidiüretik hormonun (ADH) üretimini durduruyor.
Neredeyse eş zamanlı olarak kalp kası hücreleri de yüksek kan hacmine yanıt olarak atriyal natriüretik faktör (ANF) adlı bir hormon salgılıyor. ANF, kan damarlarını genişleterek kan basıncını düşürüyor ve sıvı dengesini yeniden kurabilmek için su atılımını artırıyor.
Kısaca, vücudunuz fazla sıvı taşıdığını sanıyor.
Anesteziyolog Michael Joyner, ‘‘Bu iki faktör, böbreklerin daha çok idrar üretmesine yol açıyor’’ diyor. ‘‘Kalbin aşırı sıvıyla dolmasını önleyen doğal bir refleks.’’
Kavouras, su basıncı ve sıcaklığının yanısıra suda yatay biçimde bulunmanın da etkili olduğunu belirtiyor: ‘‘Kan kalbe daha kolay ulaşıyor.’’
Peki koşarken bu isteğin çok az hissedilmesi bununla bağıntılı mı? Kavouras’a göre evet, ama bir fark var: Suda daha az terliyorsunuz, dolayısıyla yüzerken bu yolla kaybettiğiniz sıvı miktarı da azalıyor.
Koşu daha fazla terlemeye yol açtığından vücut, fazla sıvı taşıdığı hissine kapılmıyor.
Trappe’ye göre ‘daldırma diürezi’ni önlemenin yolu yok: ‘‘Yüzücü olmanın bir parçası.’’
