ABD Başkanı Donald Trump, İran’la nükleer program konusunda bir anlaşmaya varana dek deniz ablukasını devam ettireceğini söyledi.
Trump, Amerikan Axios haber platformuna İran’la olası anlaşma sürecine ilişkin konuştu.
ABD başkanı, İran’ın ‘önce Hürmüz Boğazı’nın açılması, nükleer anlaşmanın sonraya bırakılması’ yönündeki son teklifini kabul etmediklerini belirterek şunları söyledi:
“Abluka, bombalamadan biraz daha etkili. Tıkanmış bir domuz gibi boğuluyorlar. Ve onlar için durum daha da kötüleşecek. Nükleer silaha sahip olamazlar.
Uzlaşmak istiyorlar. Ablukayı kaldırmamı istiyor. Ben istemiyorum çünkü nükleer silaha sahip olmalarını istemiyorum.”
Trump ayrıca, İran’ın abluka nedeniyle petrol ihraç edemediği için depolama tesislerinin ve boru hatlarının ‘patlama noktasına geldiği’ni, İran’ın bu durumu sürdüremeyeceğini savundu.
İran: Düşman ülkeyi içeriden zayıflatmayı hedefliyor
Öte yandan İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, ABD ve İsrail’in ülkeyi içeriden çökertmeyi amaçladığını söyledi.
AA’nın İran resmi haber ajansı IRNA’dan aktardığına göre Kalibaf “Düşman yeni bir aşamaya girmiştir. Deniz ablukası, medya üzerinden algı oluşturma, ekonomik baskı ve ülkede ayrılık çıkarmayı devreye sokarak bizi içeriden zayıflatmayı ve hatta çökertmeyi hedefliyor” dedi.
Ne olmuştu?
ABD-İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a saldırılarıyla başlayan savaşta 8 Nisan’da geçici ateşkese varıldı. 11 Nisan’da Pakistan’da kalıcı ateşkes için görüşüldü ancak bir sonuca varılamadı.
İranlı yetkililer, anlaşmaya varılamamasının nedeninin ABD’nin ‘aşırı talepleri’ olduğunu belirtti.
13 Nisan’da ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) ‘Trump’ın talimatıyla’ İran limanlarına giren veya çıkan tüm gemilere abluka başlattı.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, 17 Nisan’da Hürmüz Boğazı’nı tüm ticari gemilerin geçişine açtığını duyurdu. Trump buna karşılık ‘teşekkür’ etse de “Deniz ablukası sürecek” dedi.
İran, bunun üzerine 18 Nisan’da Hürmüz Boğazı’ndan geçişlere yeniden kısıtlamalar getirdiğini açıkladı.
Trump, 19 Nisan’da Hürmüz Boğazı’nda ABD ablukasını delmeye çalışan İran bayraklı ‘TOUSKA’ gemisini vurduklarını duyurdu.
Aynı gün İran’ın yarı resmi Tasnim Haber Ajansı, ABD’nin deniz ablukasını devam ettiği müddetçe Tahran’ın müzakerelerin sonraki turuna katılmayacağını yazdı.
Ardından İran, geçici ateşkesin biteceği 22 Nisan’a kadar ikinci tur müzakerelere katılıp katılmayacağı konusunda sessiz kaldı.
Trump, ateşkesin bitmesine saatler kala, İran yönetiminin ‘bölünmüş’ olduğunu öne sürerek müzakereleri uzattığını duyurdu.
Ertesi gün Axios, Trump’ın İran’a ‘üç ila beş gün tanıdığı’nı öne sürdü.
24 Nisan’da Erakçi’nin Pakistan, Umman ve Rusya turuna çıkacağı duyuruldu, aynı gün Beyaz Saray Trump’ın Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve damadı Jared Kushner’ın da Pakistan’a gideceğini açıkladı.
Ancak ABD başkanı daha sonra “Onların ‘liderlik kadrosu’ içinde muazzam bir iç çekişme ve kargaşa var” diyerek Witkof ve Kushner’ın ziyaretini iptal ettiğini duyurdu.
