Hükümet, plastik çatal, bıçak, tabak, pipet ve kulak pamuğu gibi tek kullanımlık ürünleri yıl sonunda yasaklamayı hedefliyor. Gerekçe ‘plastik kirliliğini azaltmak’.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, geçen yıl hedefe ilişkin iki plan yayınlamıştı.
Bu kapsamda plastik çatal, bıçak, kaşık, yemek çubuğu, tabaklar, genleştirilmiş polistirenden (EPS-köpük) gıda kapları, içecek kapları ve içecek bardakları, plastik çubuklu kulak pamukları ve pipet gibi tek kullanımlık ürünlerin kullanımının sonlandırılması planlanıyor.
Anadolu Ajansı’nın haberine göre yönetmelik taslağı, gelecek günlerde kurumların görüşüne açılacak. Sivil toplum kuruluşları ve sektör temsilcilerinin görüşünün ardından son şekli verilecek düzenlemenin yıl sonunda yürürlüğe girmesi öngörülüyor.
Bu ürünlerin piyasaya arzına son verilerek yıllık 1,5 milyon ton karbondioksite eşdeğer karbon salımı engellenecek. Yaklaşık 1,5 milyar liralık atık yönetim maliyetinden de tasarruf yapılacak.
Tek kullanımlık plastik ürünlerin yerine doğa dostu cam, porselen, ahşap ve karton alternatifler kullanılacak.
İlerleyen süreçte kısmi plastikten oluşan mamul bardaklar, gıda kapları, kargo poşetleri, ıslak mendiller ve ıslak yüzey temizleme havluların tüketiminin de azaltılması hedefleniyor. Bunun için bu ürünlere, kısıtlama ve işaret konulacak.
Destek yüzde 77’ymiş
Bakanlık, tek kullanımlık plastik ürünlerle ilgili Türkiye İstatistik Kurumu’yla (TÜİK) beraber kamuoyu araştırması yaptı. Sonuçlar şöyle:
- Bireylerin yüzde 77,65’i günlük yaşamlarında tek kullanımlık plastikleri daha az kullanmayı desteklerken yüzde 9,99’u desteklemedi.
- Bireylerin yüzde 72,52’si tek kullanımlık plastik ürünleri daha az satın almayı desteklerken yüzde 11,68’i bu görüşe katılmadı.
- Bireylerin yüzde 76,40’ı plastik pipet, tabak, çatal-bıçak, kaşık ve bardak gibi bazı tek kullanımlık plastik ürünlerin kullanımının kısıtlanmasını faydalı bulurken yüzde 60,02’si bu ürünlerin yasaklanmasını destekledi.
- Katılımcıların yüzde 78,71’i bazı tek kullanımlık plastik ürünler kısıtlanır veya yasaklanırsa kağıt, karton ve ahşap gibi alternatif ürünlerin kullanımını desteklediğini belirtirken yüzde 80,12’si metal, porselen ve seramik gibi çok kez kullanılabilen ürünlere yönelimi destekledi.
Türkiye, 2022’de 709 bin 348 ton tek kullanımlık plastik ürün kullanmış. Bu, ilerleyen yıllarda daha da artmış.
Öte yandan bu ürünler, Avrupa’da birçok ülkede kaldırıldı.
