Bu çatışma ortamında Çin ne yapıyor? Özellikle Çin yönetiminin İran’a yapılan saldırı karşısında sessiz kalmayacağı düşünülürken beklenen tepkiyi vermemesi birçok siyasi aktör ve oyuncuyu şaşırttı. Çin’in siyasi yönetimi usta bir satranç oyuncusu gibi davranarak kurgulanmış oyunda yer almıyor ve satranç tahtasını da devirmiyor. Çin Komünist Partisi (ÇKP) ve devlet kadrolarının 2026-2030 yıllarını kapsayan 15. Kalkınma Planı’na odaklanarak çıkacak potansiyel engelleri bir kenara bıraktığını ve uluslararası çatışma ortamından uzak durarak belirlenen hedeflere kilitlendiği gözleniyor. Bu saptamalar yeni plan ve hedefleri çok kısa olarak özetlemenin anlamlı olacağını düşünüyorum.
23 Ekim 2025’de onaylanan, 2026-2030 dönemini kapsayan 15 bölüm ve 61 alt-bölümden oluşan ayrıntılı çalışma ekonomi, eğitim, sağlık, savunma, ekolojik dönüşüm, inovasyon, güvenlik, Çin’in birleşmesi (Tayvan) ve uluslararası açılım konularına yer veriyor. Nihai hedefin toplumsal refahın artırılması olduğu belirlenen planın başlıca dört ana başlıkta toplandığını vurguluyor: reel ekonominin anahtarı olarak sanayinin modernleşmesi, iç tüketimin artırılması, yeşil dönüşüm ve Çin’in gıda sektöründe ihtiyacı karşılamak için tarımın modernleştirilmesi.
Yalnızca sanayi sektöründeki hedefler ve açıklanan hedefler Çin’in sanayide kapsamlı bir dönüşüm yolunda ilerleyeceğini ortaya koyuyor. Bu nedenle ABD’nin küresel haydutluğa soyunduğu, İsrail’in Ortadoğu’da giriştiği katliam ortamında Çin’in belirlediği hedeflere ulaşmadan vazgeçmeden ilerlemesi ilginçtir.
