Dünya Nüfus Raporu’nun rakamlarına göre dünyanın en kirli 10 kenti arasında İstanbul da var. ‘Kirlilik‘ şehrin hava kalitesine ve ne kadar çöp ürettiğine göre belirlendi.
Dünya nüfusuyla ilgili verileri anlaşılır bir şekilde sunma amacıyla çalışan bağımsız kuruluşa göre, 2000 yılında dünya nüfusunun yüzde 47’si şehirlerde yaşarken, günümüzde bu oran yüzde 55’e çıktı. 2050’de bu oran daha da artacak ve dünyanın yüzde 68’i şehirlerde yaşayacak.
İnsanların kentsel alanlarda yaşamasının en en büyük dezavantajı çevre kirliliği. Uygun sürdürülebilir altyapı olmadan kalabalıklaşan şehirlerde kirliliğin olumsuz etkilerini deneyimleyenler yine orada yaşayan insanlar.
2019 yılı sonu itibarıyla, Hava Kalitesi Endeksi (Air Quality Index) dünyada hava kirliliğinin en yüksek olduğu kent Hindistan’daki Ghaziabad şehriydi.
Hava Kalite Endeksi beş kritere göre ölçülüyor: Yer seviyesindeki ozon, partikül kirliliği, karbon monoksit, kükürt dioksit ve nitrojen dioksit.
Başkent Yeni Delhi yakınlarındaki Ghaziabad’ın Hava Kalitesi Endeksi (HKE) 110.2. Havası yılın çoğunda ‘sağlıksız’ hatta ‘tehlikeli’ kabul ediliyor.
Hava kalitesi açısından bakıldığında dünyanın en kirli on kentinden altısı, kötü hava kalitesinin her yıl 2 milyona yakın insanın erken ölümüne yol açtığı Hindistan’da bulunuyor.
Sorunun bir kısmı, Hindistan’ın nüfus yoğunluğundan, yemek pişirirken ve tarım yaparken ortaya çıkan biyokütle yanmalarından ve yoğun araç emisyonlarından kaynaklanıyor.
Ek olarak, keyfi imar planları ve yerleşim bölgelerine yakın sanayi kompleksleri de hava kalitesine olumsuz katkıda bulunuyor..
Havası en kirli 10 şehir
Ghaziabad, Hindistan (110,2)
Hotan, Çin (110.1)
Gucranvala, Pakistan (105.3)
Faysalabad, Pakistan (104.6)
Delhi, Hindistan (98.6)
Noida, Hindistan (97.7)
Gurugram, Hindistan (93.1)
Raiwind, Pakistan (92,2)
Büyük Noida, Hindistan (91,3)
Bandhware, Hindistan (90,5)
Sizin şehirden ne kadar çöp çıkıyor?
Hava kirliliği sağlık için çok tehlikeli olsa da kirliliğin tek kriteri değil. Dahası, kirli hava yalnızca insan kaynaklı da değil. Topografya, iklim ve doğal afetler de bir bölgenin hava kirliliğini etkiliyor.
Bir şehrin ne kadar ‘çöp ürettiği’ de kirli olup olmamasında kriter sayılıyor. Böyle bakıldığında dünyanın en kirli şehri açık ara New York Şehri.
New York şehri yaklaşık 33.2 milyon ton atık üretiyor.
19 milyona yakın nüfusa bölündüğünde bu kişi başına yaklaşık 1.7 ton atık demek.
New York’un atıklarının çoğu işletmeler ve endüstriler tarafından üretiliyor, ancak şehrin sakinleri de bu kirlilikten sorumlu. ABD kişi başına çöp üretme konusunda dünyada en ön sıralarda yer alıyor.
New York şehrini, Meksika’nın başkenti Mexico City ve Japonya’nın başkenti Tokyo izliyor. Listede üst sıralarda olsalar da ikisi de New York’un üçte biri kadar çöp çıkarıyor.
En çok çöp üreten 10 şehir:
New York, Amerika Birleşik Devletleri (33.20 milyon ton)
Mexico City, Meksika (12.20)
Tokyo, Japonya (11.90)
Los Angeles, Amerika Birleşik Devletleri (11.10)
Bombay, Hindistan (10.03)
İstanbul, Türkiye (9.30)
Jakarta, Endonezya (8.64)
Kahire, Mısır (7.09)
Osaka, Japonya (6,70)
Sao Paulo, Brezilya (6.15)
