İnsan Hakları Derneği (İHD) e-ticaret sitesi Trendyol’a çağrıda bulundu: “Beyaz Toros faili meçhul cinayetlerin ve gözaltında kaybedilenlerin simgesidir. Pazarlanamaz.”
Beyaz Toroslar, 1990’larda Doğu ve Güneydoğu Anadolu’da faili meçhul cinayetler ve insan kaçırmalarla özdeşleşmişti. Paramiliter örgüt JİTEM’in kullandığı belirtilen bu araçlara zorla bindirilen kişilerden bir daha haber alınamamış, durum bölgede travmalara neden olmuştu.
İHD X’teki açıklamasında Trendyol’a ‘Ötüken Online’ adlı üreticinin sattığı ‘beyaz Toros’ baskılı tişörtler nedeniyle tepki gösterdi. Açıklama şöyle:
* Beyaz Toros, faili meçhul cinayetlerin ve gözaltında kaybedilenlerin simgesidir. Pazarlanamaz!
* Trendyol’da ‘Ötüken Online’ adlı üretici tarafından satılan ‘Beyaz Toros’ baskılı tişört, 1990’lı yıllarda işlenen zorla kaybetmelerin ve faili meçhul cinayetlerin simgesi olan bir aracı ticari bir ürüne dönüştürmektedir. Bu tür ürünler, binlerce insanın acısını ticarileştirmekte, insanlık suçlarını meşrulaştırmakta ve toplumsal hafızayı tahrip etmektedir.
* ‘Beyaz Toros’ gözaltında kaybetmelerin, faili meçhul cinayetlerin, devlet şiddetinin ve cezasızlığın simgesidir; modanın ya da mizahın konusu yapılamaz. Bu simgeyi ticari bir ürün haline getirmek; yalnızca geçmişte yaşanan ağır insanlık suçlarını hafife almak değil, aynı zamanda bu suçları ve faillerini meşrulaştırmak anlamına gelmektedir. Bu durum, Türk Ceza Kanunu’nun 215. maddesinde düzenlenen ‘suçu ve suçluyu övme yasağı’ ile de bağdaşmamaktadır.
Dernek şirketi ürünleri kaldırmaya ve özür dilemeye çağırdı.
Beyaz Toros, faili meçhul cinayetlerin ve gözaltında kaybedilenlerin simgesidir — Pazarlanamaz!
— İHD Genel Merkezi (@ihdgenelmerkez) October 5, 2025
Trendyol’da “Ötüken Online” adlı üretici tarafından satılan “Beyaz Toros” baskılı tişört, 1990’lı yıllarda işlenen zorla kaybetmelerin ve faili meçhul cinayetlerin simgesi olan bir… https://t.co/z0171Zz2WF
Trendyol: Ürünü kaldırdık
Şirket söz konusu ürünün kaldırıldığını şöyle duyurdu:
“Satışına aracılık etmeyi asla kabul etmeyeceğimiz bir ürünü platformumuzdan derhal kaldırdık. Müşterilerimize uyarıları için teşekkür ederiz.”
