Financial Times: Erdoğan ekonomik büyüme umutlarını Varlık Fonu'na bağladı

Britanya’nın saygın ekonomi gazetelerinden Financial Times, birer birer kamu şirketlerini ‘yutan’ Türkiye Varlık Fonu’nu incelediği haberinde, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın ‘ekonomik büyüme umutlarını fona bağladığı’ yorumunu yaptı.

BBC Türkçe’nin FT’den aktardığı habere göre haberde “Recep Tayyip Erdoğan, zayıf para birimi ve artan finanslama maliyetleri karşısında, kişisel mirası ve ülke ekonomisi için kritik önemde olduğunu düşündüğü büyük altyapı projelerini yürütebilmek için, ülkenin yeni varlık fonunu belirgin şekilde büyüttü” denildi.

Varlık Fonu’nun ‘mega projeler’e daha ucuz krediler sağlamak amacıyla kurulduğu belirtilen haberde, Türk Lirası’nın çarpıcı değer kaybı ve darbe girişiminin ardından büyük umutlar bağlanan projelere kredi sağlanmasında güçlük çekildiği kaydedildi.

‘Umut edilen ekonomiyi hareketlendirmesi’

Financial Times, fonun kurulmasına neden olan koşulları şöyle anlattı: “Umut edilen, altyapı projelerinin geçen yılki darbe girişiminden, bir dizi terör saldırısından ve hükümetin kovuşturmalarından sonra zor duruma düşen ekonomiyi hareketlendirmesi. Geçen yıl yüzde 17 değer kaybeden Türk Lirası dünyanın en kötü performans sergileyen para birimlerinden biri oldu ve tüm başlıca kredi derecelendirme kuruluşları Türkiye’nin kredi notunu yatırım yapılabilir seviyenin altına düşündü.”

Gazeteye konuşan adının açıklanmasını istemeyen bir Türk yetkili, “Bu, çok basit bir soruna çok zarif bir çözüm. En iyi şirketlerimizin gücüyle rekabetçi düzeylerde kredilere alınabilecek” yorumunu yaptı.

‘Çözüm olarak görmek zor’

Financial Times, uzmanların görüşlerine de yer verdiği haberde, bu hamlenin hükümetin finans sorunlarını gidermeye yardım edeceğinin şüpheli olduğu yorumunu yaptı.

Global Source Partners Uzmanı Atilla Yeşilada, ‘Varlık Fonu’nu bir muhasebe oyunundan daha fazlası olarak görmenin zor olduğu’ yorumunu yaparak şöyle devam etti: “Varlık Fonu’nun yaklaşan yabancı fon bulma sıkıntısına çözüm olarak görmek zor. Kredi notu Hazine’ninkinden daha fazla olmayacak ve projelerin ihtiyaç duyduğu miktarı, diyelim yılda 10 milyar doları bulmak, Türk bankaları ve şirketlerini dışlayabilir.”

‘Erdoğan’ın takdirine kalacak’

Yeşilada ayrıca, ‘partili cumhurbaşkanlığı’ adıyla referanduma götürülecek başkanlık sisteminin geçmesi durumunda fonun, ‘ülkenin ekonomik gelişmesini yönlendirmede büyük bir vasıtayı ele geçirecek’ Erdoğan’ın takdirinde yönetileceğini de kaydetti.

Financial Times, haberinde başta Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Yiğit Bulut gibi Erdoğan’a yakınlığıyla bilinen isimlerin fonun yönetimine atandığını aktarırken, bu isimlerin Başbakan Binali Yıldırım’a karşı sorumlu olacağını, ancak fonun Sayıştay yerine bağımsız kuruluşlara denetleneceğinin de altını çizdi.

Ağustosta kuruldu, kamuyu ‘birer birer’ yuttu

Ağustos ayında kurulup olağanüstü hal kararnameleri ve başbakanlık kararlarıyla birer birer dev kamu şirketlerini bünyesine katan Türkiye Varlık Fonu’nun kapsamı, kurulma amacı ve denetlenip denetlenmeyeceğine ilişkin soru işaretleri gündeme gelmişti.

Türkiye Varlık Fonu’nun yönetim kurulu üyeliğine, tartışmalı ekonomik görüşleriyle bilinen Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Yiğit Bulut’un da dahil olduğu isimler atanmıştı.

TVF, yapısı itibariyle Sayıştay denetiminden muaf tutulacak, sadece bağımsız denetim şirketince denetlenebilecek.

Başbakan Yardımcısı Numan Kurtulmuş’un bu şirketlerin daha iyi yönetilmesi için kurulduğunu öne sürdüğü TVF hakkında ‘Düyun-u Umumiye’ benzetmesi dahi yapıldı.