Sendikalara 1 Mayıs kutlamaları için Yenikapı ve Maltepe’yi adres gösteren İstanbul Valisi Hüseyin Avni Mutlu’nun “Taksim’de yalnızca anma yapılabilir” sözlerine karşın, AİHM’in 2012’de aldığı bağlayıcı karara göre Taksim meydanı ‘tescilli’ 1 Mayıs kutlama alanı…
Kutlamayı sağlamak hükümetin görev ve yükümlülüğü
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Anayasa Hukuku Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. İbrahim Kaboğlu, AİHM’in 2012’de aldığı kararı hatırlatarak, “Taksim Meydanı’nda 1 Mayıs’ın kutlanmasını sağlamak hükümetin görev ve yükümlülüğü haline gelmiştir” dedi.
DHA’nın haberine göre 1 Mayıs tertip komitesi, Vali Mutlu’nun Taksim’de 1 Mayıs kutlamalarına izin verilmeyeceği yönündeki açıklamalarını hukukçularıyla DİSK’te yaptığı toplantıyla değerlendirdi. Toplantıya Anayasa Hukukçusu Prof. Dr. İbrahim Kaboğlu, DİSK Genel Sekreteri Arzu Çerkezoğlu, Türk Tabipler Birliği Merkez Konseyi Üyesi Osman Öztürk, KESK Şubeler Platformu adına Erdal Güzel ve hukukçular katıldı.
Taksim’in 1 Mayıs alanı olduğu tescillendi
Toplantıda konuşan Prof Dr. İbrahim Kaboğlu, DİSK ve KESK’in 2008 1 Mayıs’ında yaşananlardan sonrası toplu ifade ve gösteri haklarının ihlal edildiği gerekçesiyle AİHM’e başvuru yaptığını belirterek, “AİHM’in verdiği karar ile hükümetin Taksim Meydanı’nda 1 Mayıs kutlamasını engellemesinin toplantı ve ifade özgürlüğünün ihlal edildiği, hükümetin kısıtlama için kullandığı gerekçelerin gerekli ve kanıtlanabilir olmadığı, toplantı yapma özgürlüğünün toplantının istenilen yerde yapılmasını da kapsadığı, soyut ve kanıtlanmayan bahanelerle emekçilere kapatılmak istenen ve kapatılan Taksim alanının kutlama alanı olduğunu tescil etmiş oldu” dedi.
Bu kararla Taksim’in 1 Mayıs alanı olarak tescillendiğini söyleyen Kaboğlu, “İlk defa bir meydan, ulusalüstü hukuk alanında bir hakkın temel unsuru olarak kabul edildi. İlk kez bir meydan, Avrupa İnsan Hakları Sistemi’nde bir özne olarak yer almıştır” dedi.
AİHM kararı bağlayıcı
Kabaoğlu kararın iç hukuk için bağlayıcı olduğunu da dile getirerek, “İnsan hakları değerler sisteminde, kamu düzeni uluslar arası bir kurum olarak ele alınır. Bu kurum gereği hukuk devletinin gerçekleşme şekli olarak hukuk kurallarının uygulanma zorunluluğu, hukuk kurallarını oluşturan mahkeme kararının da uygulanması zorunluluğu tüm taraf ülkelere yüklenmiştir. Hükümet verilen bu karara itiraz hakkını kullanmamış, kararda yapılan tespitleri kabul etmiştir. Mahkeme de kararlara uymanın bakanlar komitesinin denetimini gerektireceği yaptırımını düzenlemiştir” dedi.
Artık inşaat nedeni geçerli değil
1 Mayıs’ın kutlanmasını sağlamanın bu karardan sonra hükümetin görevi olduğunu belirten Kaboğlu, Taksim’in 1 Mayıs kutlamasına açılmasını güçlendiren bazı nedenlerinde olduğunu dile getirdi. Kaboğlu bu nedenleri, “1 Mayıs resmi tatil günü olarak ilan edilmiştir. Sokak ve caddelerde geliş-gidişi olumsuz etkileme olasılığı azalmıştır. 2013 1 Mayıs’ı inşaat nedeniyle engellenmek istenmişti; artık o neden de geçerli değil. Anayasada güzergahı belirleme yetkisi 2001’deki değişiklikle mülki idarenin elinden alınmıştır. 1 Mayıs, zaman zaman yapılan gösteri ve yürüyüş olmayıp, sadece yılda bir kez yapılan bir emekçi etkinliği olduğundan kamu makamları bu konuda elden geldiğince esnek ve hoşgörülü davranmak durumundadır” diye sıraladı.
DİSK: AİHM kararını uygulamayanlar hakkında suç duyurusunda bulunduk
Basın mensuplarının soruları üzerine değerlendirmelerde bulunan DİSK Genel Sekreteri Arzu Çerkezoğlu, “Biz geçen yıl Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin bu kararını gündeme getirmiştik. Bu kararın uygulanmaması nedeniyle İstanbul Valisi, İl Emniyet Müdür, İçişleri Bakanı ve Başbakan hakkında suç duyurusunda bulunduk. 2013 1 Mayıs’ı ile ilgili olarak hukuki süreç devam ediyor. Dün İstanbul Valisi’yle yaptığımız görüşmede, vali Yenikapı’da veya Anadolu Yakası’nda Maltepe’de yapabileceğimizi söyledi” diye konuştu.
AİHM’in Taksim’de 1 Mayıs kararı
DİSK ile KESK’in 1 Mayıs 2008 günü Taksim’de yapmak istedikleri kutlamaya yönelik polis müdahalesini gerekçe göstererek ‘toplanma ve örgütlenme özgürlüğü’nü düzenleyen 11. maddenin ihlal edildiğini ileri sürerek açtıklarrı davada başvuruyu haklı bulan AİHM, Türkiye’ye 1000 euro masraf çıkarmıştı.
Vali Mutlu: AİHM kararı yasağı etkilemez
İstanbul Valisi Hüseyin Avni Mutlu, AİHM’in Taksim meydanının 1 Mayıs kutlama alanı olduğunu ‘tescil’ eden kararının, Taksim yasağını etikelemeyeceğini savundu. Mutlu, “Bahsedilen değerlendirme 2008 yılında verilmiştir. 2008 yılından bu yana da herhangi bir olumsuz karar da söz konusu değildir. Geçen yıl da bu konuyla ilgili aldığımız bir karar vardı. 2008’in ötesinde şu ana kadar zaten beş altı yıldır verilmekte olan kararlar var. Bu bakımdan bu bizim yetkimizde olan bir şey ama bu yetkiyi kullanırken de hiçbir zaman keyfi hareket etmiyoruz” değerlendirmesinde bulundu.
