Meclis Başkanlığı, 17 ve 25 Aralık soruşturmalarındaki yolsuzluk ithamlarının uzandığı Tayyip Erdoğan’ın Köşk’e çıkmasının ardından, Türkiye ve dünyada cumhurbaşkanlarının hangi şartlarda yargılanabileceği hakkında iki ayrı araştırma yaptırdı.
Taraf’tan Dilek Gedik’in haberine göre, TBMM Araştırma Hizmetleri Başkanlığı’nın yaptığı araştımalar, ‘Türk hukukunda Cumhurbaşkanın hukuki sorumluluğu’ ve ‘Devlet Başkanlarının Sorumluluğu’ adını taşıyor.
Önceki suçlar da incelenmiş
Dünyadan örnekler ve karşılaştırmaların da bulunduğu araştırmalarda, Erdoğan’ın göreviyle ilgili suçlarından ötürü cezai sorumluluğunun olmadığı savunulurken, cumhurbaşkanının Köşk’e çıkmadan önceki suçlarından ötürü yargılanıp yargılanamayacağı da incelendi.
Önceki suçlar da Meclis’e ‘havale’
Buna göre, cumhurbaşkanının önceki suçundan yargılanması ancak Meclis’te verilen bir önerge ile ‘Meclis Soruşturması‘ ile mümkün.
Araştırmada yargılanma detayları şöyle veriliyor: “Cumhurbaşkanının seçilmeden önceki görevi ile ilgili işlenen suçları bakımından önceki görevinin gerektirdiği soruşturma ve kovuşturma yöntemleri uygulanacaktır. Ancak Cumhurbaşkanı seçilmeden önce bakan veya başbakanlık görevinde bulunuyorsa, o dönemle ilişkili suçların soruşturulması TBMM İçtüzüğü’nün 107/1 maddesi uyarınca, üye tamsayısının en az onda birinin vereceği bir önerge ile Anayasanın 100’üncü maddesinde ‘Meclis Soruşturması’ başlığı ile düzenlenen yöntemle yapılabilecektir.”
Araştırmaya göre, kural olarak cumhurbaşkanının göreviyle ilgili suçlarından ötürü cezai sorumluluğu ise bulunmuyor. Bu kuralın tek istisnası cumhurbaşkanının ‘vatana ihanet’ suçlanması olarak kaydediliyor.
Sorumluluklar değil cezai yaptırımlar araştırılmış
Araştırmalarda devlet başkanlarının siyasi sorumluluğu konusuna girilmediği, sadece kişisel suçlarından dolayı sorumlu tutulup tutulmadıklarının ele alındığı da belirtiliyor. Hazırlanan araştırma raporunda, “Devlet başkanları kişisel suçlardan dolayı sorumlu tutuluyorlarsa bunun cezai ve hukuki sorumluluğu kapsayıp kapsamadığı, kapsıyorsa genel hükümlerin mi uygulandığı yoksa onlara özel düzenlemeler mi olduğu gibi sorulara da cevap verilmeye çalışılmıştır” denildi.
