İLHAN TANIR
Türkiye’de cumhurbaşkanının ilk kez doğrudan halk oyuyla seçilmesi ve başkanlık tartışmaları nedeniyle, önümüzdeki dönemde ABD Başkanı Barack Obama’nın kimi muhatap alacağı ve kimin telefonunu çaldıracağı Washington’da son günlerde tartışılan bir konu.
Washington’daki Türkiye uzmanlarından ve ABD Dışişleri Bakanlığı’nın eski yetkililerinden Henri Barkey de, Al Monitor sitesinde yayınlanan yazısında, Amerikan yönetiminin Türkiye’de kiminle konuşması gerektiğini bilmediğini ileri sürdü. Barkey, Türkiye’de Anayasa’ya göre yani yürütmenin başının Başbakanlık olduğunu hatırlattı.
Bu açıdan bakıldığında, Beyaz Saray’ın eskiden olduğu gibi Başbakanlığı, yani Ahmet Davutoğlu’nu muhatap alması gerekir. Bununla birlikte Erdoğan’ın yarı başkanlık sinyalleri nedeniyle, bu ilişkinin nasıl kurulacağı henüz belli değil.
Diken’e konuşan bazı Türkiyeli diplomatik kaynaklar, Obama’nın yeni muhatabı olarak Erdoğan’ı işaret etti.
ABD Dışişleri: Protokolü yakında öğrenmeyi umut ediyoruz!
Türkiye konularıyla doğrudan ilgilenen bir Amerikalı yetkiliyse, Amerikan tarafının şimdilik beklemede olduğunu, Ankara’da tam olarak kiminle muhatap olunacağının önümüzdeki dönemde ortaya çıkmasını ümit ettiklerini söyledi.
Aynı yetkili, Galler’deki NATO zirvesinden, Türkiye’deki liderlik kadrosunu ve önümüzdeki dönemdeki protokol önceliği açısından bazı işaretler almayı beklediklerini söyledi.
Beyaz Saray: Telefonun İçeriğine Göre Değişir
Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Konseyi sözcüsü Caitlin Hayden’in e-posta yoluyla gönderdiği cevap ise şöyle:
”Bildiğiniz gibi, Başkan (Obama) düzenli olarak hem Başbakan Erdoğan hem de Cumhurbaşkanı Gül ile görüşüyordu. Eminim ki kendisi hem yeni Başbakan hem de yeni Cumhurbaşkanı ile görüşmeye devam edecektir.”
Hayden’e, önceki dönemde Obama’nın büyük çoğunlukla Erdoğan’la görüştüğü hatırlatılıp, şimdi Davutoğlu ve Erdoğan’la eşit ağırlıkta mı görüşeceği sorulduğundaysa yanıtı şöyle oldu: ”Başkan telefon görüşmelerinde, konunun içeriğine göre uygun muhatap ile konuşacaktır.”
ABD Dışişleri afalladı
Amerikan Dışişleri Bakanı Sözcüsü Jen Psaki ise aynı soruya günlük basın toplantısında şaşkınlıkla cevap verdi. Psaki, ‘Türkiye’yle ilgili konularda ABD yönetimi kiminle görüşüyor’ sorusuna karşılık olarak, “Bu sorunun neden sorulduğunu anladığımdan emin değilim, kimin seçildiği ve Dışişleri Bakanı Kerry’nin kiminle konuştuğu belli sanırım” dedi.
Sorunun tekrarlanması üzerine Psaki bu kez de şöyle cevap verdi: ”Dışişleri Bakanı (Kerry) yeni başbakan olan Davutoğlu ile görüşüyor.”
Normalde ise Dışişleri Bakanı Kerry’nin yeni dışişleri bakanı olan Mevlüt Çavuşoğlu ile görüşmesi gerekiyor.
