Muş’un en eski yerleşim yerlerinden biri olan Kale Mahallesi’ndeki kentsel dönüşüm krizi sürüyor. TOKİ’yle anlaşan Belediye’nin, projelere karşı alınan mahkeme kararlarına itirazları son olarak tarihi bir Ermeni Kilisesi’ne odaklanmış durumda.
Kültür varlığı olarak tescil edilmişti
Ermenilerin uzun yıllar yaşadığı, Muş’un en eski yerleşim yerlerinden biri olan Kale Mahallesi, Muş Belediyesi’nin TOKİ’yle yaptığı anlaşma sonrasında, Bakanlar Kurulu kararıyla kentsel dönüşüm alanı ilan edilmişti.
Kentsel dönüşüm alanının içinde yer alan mahalledeki bir ev ve Ermeni Kilisesi’yse, Muş’un bağlı bulunduğu Erzurum Kültür Varlıklarını Koruma Kurulu tarafından tescillenmişti.
Belediyenin kentsel dönüşüm ısrarı
Agos’tan Uygar Gültekin’in haberine göre, Muş Belediyesi, tescil kararına karşılık, Kale Mahallesi’nde ‘kalıcı konut ve sosyal donatı inşa etmek için‘ başlatılan kentsel dönüşüm projesinin uygulanması için arazinin kamulaştırılması yönünde Muş 1’inci Asliye Hukuk Mahkemesi’ne açtığı davayı kazandı.
Bu karara kilisenin bulunduğu arazi sahibi Söylemez Ailesi itiraz etti. Muş 2’inci Asliye Hukuk Mahkemesi, itirazı haklı bularak kamulaştırmaya tedbir kararı koydu. Aile ise, Van İdare Mahkemesi’ne ise kamulaştırmanın iptali için dava açtı. Şimdi kilisenin kentsel dönüşüm sürecindeki kaderi bu davanın sonucuna bağlı.
Açık artırmayla satışa da çıkarılmıştı
Eskiden kendine ait bir cemaati bulunan Meryem Ana Ermeni Kilisesi, 1958 yılında kadar kamu mülkü olarak kaldı. İl Özel İdaresi aynı yıl açık arttırmayla kilisenin bulunduğu araziyi satınca, kilise de 1958’den itibaren Söylemez Ailesi’ne geçti.
Yıllar içinde cemaatsiz kalan kilise, bakımsızlıktan çürüdü ve çatısı çöktü. Tescilli kilisenin şu an sadece dört duvarı ayakta duruyor.
