İç ve dış düşman söylemi psikolojik nedenlerin ötesinde ideolojik yaklaşımın uzantısı. Ulusal kimliğin yeterince olgunlaşmamış, kişiliğimizin de yeterince özgüven kazanmamış olmasıyla ilintili. Nitekim hemen her başarısızlığımızı dönüp son kertede ‘başa çıkılamayan’ birtakım düşmanlara bağlıyoruz. Bunları şeytanlaştırmaya tabi tutuyor ve buradan kendimizi rahatlatan bir dogma üretiyoruz.
Bir piyasadaki kredi stoku muhtemelen o yılın kredi hacminin 5-10 mislidir. ‘Lobi’ mevduat değil yatırım müşterisi olduğu ölçüde parasının neredeyse hepsi zaten faize bağlanmıştır. Bu nedenle faiz yükseldiğinde ek kazanç sağlayamazlar. Aksine eğer kontratları o an yenileyecek kadar güçlü değillerse zarar yazarlar… Çünkü servetlerini düşük faizden bağlamış oldukları için, ellerindeki tahvillerin ve kontratların getirisi yeni (yüksek) faiz haddinden iskonto edilir. Diğer bir deyişle eğer bir faiz lobisi varsa, bilin ki her faiz artışı o lobiye az veya çok para kaybettirmektedir.