Türkiye ile Libya arasındaki deniz yetki alanlarının belirlenmesine ilişkin anlaşmada bir adım daha atıldı. Avrupa Birliği (AB) ve Yunanistan tepkili.
2019’da imzalanan anlaşma, iki ülkenin Akdeniz’de belirlediği sınırlar içinde doğal kaynaklarda hak talep edebileceği, ortak hareket edebileceği anlamına geliyor.
Libya Temsilciler Meclisi, anlaşmaya ilişkin mutabakat muhtırasını dün (20 Ekim) onayladı.
Ankara da muhtıranın onaylanmasından memnuniyetini duyurdu: “Söz konusu mutabakat muhtırası uluslararası hukuk ve hakkaniyet ilkeleri temelinde iki ülkenin karşılıklı hak ve menfaatlerini gözetmekte olup ülkelerimiz arasındaki işbirliğinin daha da derinleşmesine katkı sağlamaktadır.”
AB ve Yunanistan tepkili
Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa ise karardan ‘derin üzüntü’ duyduğunu dile getirdi.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen de X’teki paylaşımında Libya’ya ‘dışardan müdahale‘ye karşı olduğunu belirtti: “Anlaşma üçüncü devletlerin egemenlik haklarını ihlal etmekte, deniz hukukuna aykırı ve geçersiz. Yunanistan ve Kıbrıs’la dayanışmamızı yeniden vurguluyoruz.”
DW’nin aktardığına göre Yunanistan Dışişleri Bakanlığı ‘sözde mutabakatı onaylama kararının tanınmadığını’ vurguladı:
“Bu karar, söz konusu mutabakatın hala yasadışı, geçersiz ve hükümsüz olduğu, uluslararası deniz hukukuna aykırı olduğu ve bölgedeki devletlerin egemenlik haklarını ihlal ettiği gerçeğini değiştirmez.
Coğrafya ve uluslararası deniz hukuku, tek taraflı ve hukuki dayanağı olmayan parlamento kararlarıyla değiştirilemez.”
Son yıllarda Akdeniz’in doğusunda yeni petrol ve doğalgaz kaynaklarının keşfedilmesi üzerine bu coğrafyadaki ülkelerin deniz egemenlik alanlarının sınırları önem kazandı. Türkiye, Kıbrıs Cumhuriyeti yetkililerinin İtalyan ve Fransız şirketlerine arama hakkı verdiği Kıbrıs’ın güneyinde petrol ve doğalgaz sondaj çalışması yürütüyor. Bu çalışmalara karşı çıkan AB son olarak Türkiye’ye Kıbrıs açıklarındaki sondaj faaliyetlerinden dolayı seyahat yasağı ve mal varlığı dondurma dahil ekonomik yaptırım sinyali vermişti.
Özel de Avrupa’ya çıkıştı
YENİ Parti Genel Başkanı Özgür Özel de bugün (21 Ekim) ANKA’nın aktardığına göre AB’ye tepki gösterdi:
* Ursula von der Leyen’in, Türkiye ile Libya arasındaki deniz yetki alanları anlaşmasını hedef alan açıklamalarını reddediyoruz. Türkiye ve Libya, egemen iki devlettir. Karşılıklı hak ve menfaatleri doğrultusunda yaptıkları anlaşmalar, siyasi tercihler nedeniyle yok sayılamaz.
* Sayın von der Leyen, Akdeniz’de taraf tutarak değil, hakkaniyeti ve uluslararası hukuku gözeterek barışa destek olabilirsiniz. Sizin göreviniz gerilimi körüklemek değil, sağduyulu davranarak barışın tesisine katkı sunmaktır.
* AB’nin sorumluluğu, bölgesel gerilimleri derinleştirmek değil, adil ve kalıcı çözümlerin önünü açmaktır. Bizim için Türkiye’nin hak ve menfaatleri, iç siyasetteki bütün ayrılıklarımızın üzerindedir. Ülkemizin hak ve menfaatlerini her platformda savunmaya, tarafsızlığını yitirmiş kibirli tutumunuzun karşısında yer almaya devam edeceğiz.
