Çöle dayanıklı develer bile Afrika’da artan sıcaklıkların etkisiyle baş edemiyor.
Etiyopya’nın kuzeydoğusundaki Afar bölgesi Dünya’nın en sıcak ve kurak noktalarından biri. Burada tuz taşıyan deve kervanlarıyla çölden geçiliyor.
Yaklaşık 400 devesi bulunan Ali Umer BBC’ye “Develerimin aşırı sıcaktan acı çektiğini görebiliyorum” diyor:
“Ayakları su topluyor, gözleri sulanıyor, otururken sıcak kum derilerini yakıyor. Son bir ayda aşırı sıcaktan sekiz deve yavrusu kaybettim. Eskiden serinlik getiren rüzgar bile artık sıcak taşıyor.”
Deve çobanı bu gözlemlerde bulunan tek kişi değil… Bilim insanları, aşırı sıcak nedeniyle stres, yorgunluk, susuzluk ve hastalık yayıldığından söz ediyor.
Haziranda yayınlanan bir araştırmaya göre kuraklığa bağlı deve ölümleri, deve sahiplerinin yüzde 46’sını etkiliyor. Somali’de deve çobanlığı yapan 6 bin aileyi kapsayan çalışmada ölüm oranlarının kuzeyde yoğunlaştığı belirtildi.
Etiyopya sınırındaki Kenya’nın Marsabit ilçesinde çalışan veteriner Hassan Nuya Goya da “Develerde hipertermi vakalarında önemli bir artış görüyoruz. Bu nedenle hayvanlar birden fazla enfeksiyona yakalanıyor” diyor:
“İlçemizde aşırı sıcaklık nedenli deve ölümlerinde yüzde 15’in üstünde bir artış var.”
Develer 40 derece civarındaki sıcaklıkla rahatlıkla başa çıkabiliyor. Fakat sıcaklık develerin de rahatça baş edebildiği seviyenin üstüne çıkınca bu hayvanlar da ısı stresi yaşıyor. Deve sağlığında uzman Birleşmiş Milletler’den (BM) Dr. Mohammed Bengoumi şöyle diyor:
“Sahra’nın birçok bölgesinde yazın sıcaklık sık sık 50 dereceyi aşıyor. Bu da bitki örtüsünün azalması, su kıtlığı ve gölgesizlikle birleşince ısı stresi riskini artırıyor.”
