YAP: 1-Üretimi destekle, 2-Üreticiyi örgütle, 3-Girdi maliyetlerini indir, 4-Hal Yasasını ıslah et, 5-Perakende Yasasını güncelle, 6-Aracıların sayısını azalt, 7-Lojistik maliyetlerini düşür, 8-Demiryolunu daha etkin kullan, 9-Anayasa emrine uy ve GSMH’nin %1’ini tarıma aktar, 10-Çiftçinin, üreticinin finansmanını rahatlat.
YAPMA: 1-Soğan deposu basma, 2-Fahiş fiyatla savaşı etiketler üzerinden değil, tarlada, fabrikada ver. 3-Aracıları suçlayıp durma, 4-Üç harfli marketleri düşman ilan etme, 5-Tarım bakanlığını adam et, 6-Yandaşa, candaşa kaynak aktarma, 7-Cezayla çözüm arama, 8-Enflasyonu besleme, 9-Tehdit savurma, 10-Başkasını suçlama.
Cezalar, zamcıları engelleyebilir mi?
Hayır. Bu yolu her denediğimizde işe yaramadığını gördük. Cezayı ödeyip zammı yaptılar. Zira artan maliyetleri fi yatlarına er veya geç yansıtmak zorunda olanlar, ceza tehdidi dahi olsa zarar katlanmak istemiyorlar. Kaldı ki sattığı malı yerine koyamadığından şikâyetle, tek başına ceza yetersiz kalıyor.
Denetimler ne âlemde? Neden merak ederiz?
Piyasada 3,5 milyon civarındaki işyeri, esnaf, üretici varken devasa denetim ordusu dahi kursan, başa çıkamazsın. En iyi denetim, vatandaşın yaptığı denetimdir. Bu da piyasayı baskılamakla değil, hakkaniyetli düzenlemelerle mümkün olacaktır. Denetleyenleri denetleyememek de başka bir güçlük.
