Altı partinin 'parlamenter sisteme dönüş' çalışması ne aşamada?

ALTAN SANCAR

altan-sancar@hotmail.com / @altansancarr

Gelecek Partisi Seçim ve Hukuk İşleri Başkanı Ayhan Sefer Üstün, altı muhalefet partisinin ‘parlamenter sisteme dönüş’ çalışmasını Diken’e anlattı.

Eski sisteme dönülmeyeceğinin işaretini veren Üstün, koalisyonlar için de bir formül geliştirmek istediklerini söyledi.

CHP, İYİ Parti, DEVA Partisi, Saadet Partisi, Demokrat Parti ve Gelecek Partisi’nin hukukçu kurmayları, parlamenter sisteme dönüşün ana ilkeleri üzerinde görüşüyor. Partiler Meclis’te 5 Ekim’de üçüncü kez toplandı. Görüşmelerde belirli bir aşamaya gelindi.

Toplantılara, CHP Genel Başkan Yardımcısı Muharrem Erkek, İYİ Parti Hukuk ve Adalet Politikaları Başkanı Bahadır Erdem, DEVA Partisi Hukuk ve Adalet Politikaları Başkanı Mustafa Yeneroğlu, Saadet Partisi Seçim İşleri Başkanı Bülent Kaya, Demokrat Parti Genel Başkan Yardımcısı Bülent Şahinalp ve Üstün katılıyor.

‘Uçurumun kenarındayız’

Gelecek Partili Üstün, iktidarın ülkeyi kamplaştırdığını, hizmet siyasetinden uzaklaştığını belirterek bu ortamda muhalefet temsilcilerinin bir araya gelmesinin önemini vurguladı. Siyasetçiye göre iktidarın elindeki tek seçenek ‘ötekileştirmek.’

Türkiye’nin uçurumun kenarında olduğunu belirten Üstün, “Ülkeyi uçurumun kenarına getiren, ucube sistem. Tek adam Erdoğan’ın sorumluluğu burada çok yüksek. Sistem böyle devam ettiği sürece, ülkede iyi bir şeyin gelişme imkânı yok” dedi.

Üstün’ün verdiği bilgiye göre partiler, çalışma ve toplantılar için önlerinde kendilerini sınırlayacak bir takvim koymadı ancak makul sürede çalışmanın sonuçlarını hazırlamak istiyor. Ufukta seçimin olduğunu dile getiren Üstün’e göre süreç ilerledikçe netlik kazanacak.

‘Her görüşe açığız’

Çalışmalar sonucu ortaya çıkacak metnin ardından partilerin genel başkanlarının sonraki aşmaya karar vereceğini belirten siyasetçi, başka partilerin çalışmaya katılıp katılmayacağı sorusuna ise şöyle yanıt verdi: “Her hafta parti genel başkanımıza ve yetkili kurullarımıza sürece ilişkin bilgi veriyoruz. Kendilerinden de öneri alarak toplantılara gidiyoruz. Süreç başladıktan sonra bazı siyasi partiler aradı ve sürece katılmak istediklerini dile getirdi. Ancak masaya yedinci ya da sekizinci partinin katılmasına, hep birlikte karar vermemiz gerekir. Siyasi partilerin öne sürecekleri görüşleri, yazılı sunacakları görüşlerine ise her zaman açığız. Bu konuda bir engel yok.”

Gündem: Güçlendirilmiş parlamenter sistem

Üstün, toplantıların gündeminin güçlendirilmiş parlamenter sistem olduğunu, belirli bir aşamaya gelindiğini kaydetti.

Çalışmanın alt başlıklarının çıkarıldığını ve ayrıntılarının konuşulduğunu dile getiren Gelecek Partisi yöneticisi, gelinen aşamayı “Cumhurbaşkanlığı sistemine hangi aşamada geçildiğini giriş bölümünde anlatacağız. Eski parlamenter sisteme dönmek istemiyoruz. Yeni ve güçlendirilmiş bir sisteme geçtiğimizi yine girişte izah ediyoruz. Bu bölümde bu sistemin temel ilkelerini belirliyoruz” sözleriyle anlattı.

Çalışmanın başlıklar halinde ilerlediğini söyleyen Üstün, başlıkları sıraladı:

Yasama

“Meclis’in seçimi ve oluşumu, baraj sistemi, Meclis’in denetim yetkilerinin genişletilmesi, Siyasi Etik Kanunu gibi konuları konuşuyoruz. Erdoğan’ın engellemeleriyle çıkarılamayan Siyasi Etik Kanunu çıkarmak ve Meclis’te bir ‘Siyasi Etik Komisyonu’ kurmak istiyoruz.

Yürütme

Bu bölümde cumhurbaşkanının yetkilerini belirliyoruz. Aynı şekilde cumhurbaşkanının nasıl seçileceğini, görev süresinin ne kadar olacağını da bu bölümde ele alıyoruz. Başbakan ve bakanların pozisyonlarının ne olacağı bu bölümde ele alınıyor. Ayrıca bakanların Meclis’e karşı sorumluluklarını belirleyeceğiz. ‘Yapıcı güvensizlik oyu’ dediğimiz bir sistem üzerinde konuşuyoruz. Koalisyonların kolay kurulmasını sağlarken, alternatifinin sunulmadan da yıkılmamasını sağlayacak yapıcı güvensizlik oyu sistemini tartışıyoruz.

Yargı

Yargının bağımsızlığını teminat altına almak istiyoruz. Hakimler ve Savcılar Kurulu’nun (HSK) yapısını tartışacağız. İktidar, Anayasa Mahkemesi’ni ortadan kaldırmaya veya fiilen yok etmeye çalışıyor. Bizler ise Anayasa Mahkemesi’ne (AYM) bireysel başvuru hakkının genişletilerek vatandaşlar lehine güçlendirilmesini istiyoruz. Meclis’e yardımcı olan yargı kurumlarından biri olan Sayıştay için konuşuyoruz ve güçlendirmek istiyoruz. Yüksek Seçim Kurulu (YSK) daha önce iyi işler yapıyordu, ancak İstanbul seçimlerinde yanlış kararlarını gördük. Bu konuda da çalışmalar yapacağız.”

Altı parti parlamenter sistem için üçüncü kez masada: ‘Ortak bir metin oluştu’

Altı parti parlamenter sistem için yeniden masada