İsrail'de sandık çıkış anketine göre muhalefet önde, ancak çoğunluğu sağlayamıyor

İsrail’deki genel seçimde sandıklar kapandı. Sandık çıkış anketlerine göre Gadi Eisenkot liderliğindeki muhalefet Binyamin Netanyahu’nun koalisyonunu geride bıraktı, ancak hükümet kurmak için gereken 61 milletvekiline ulaşamadı.

Eski Genelkurmay Başkanı Gadi Eisenkot (solda) ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu. Fotoğraflar: AA

İsrail Parlamentosu’ndaki (Knesset) 120 milletvekilini belirlemek üzere ülke genelindeki oy verme işlemi yerel saatle 07:00’de (TSİ 08.00) başladı.

Seçmenler 1988’den bu yana ilk kez zamanında yapılacak genel seçim için sandık başına gitti.

Sandıklar yerel saatle akşam 22:00’de (TSİ 23.00) kapandı.

İsrail Merkez Seçim Kurulu’na göre yerel saatle 20:00 (TSİ 21:00) katılım oranı yüzde 74,3 olarak açıklandı. Bu, 1988’deki yüzde 79,7’lik katılımdan sonraki en yüksek oran oldu.

İtirazların değerlendirilmesinin ardından kesin sonuçların en fazla sekiz günde açıklanması gerekiyor.

Son anketler, partilerden 11 ila 12’sinin yüzde 3,25’lik barajı aşacağını göstermişti.

Seçimlerin İsrail’de Başbakan Binyamin Netanyahu ile eski Genelkurmay Başkanı Gadi Eisenkot arasında başa baş bir yarışa sahne olması bekleniyordu.

İsrail vatandaşı Filistinlilerin önceki seçimlere göre yoğun katılımı dikkat çekti.

Netanyahu liderliğindeki Likud Partisi, genel seçimlerde yerel saatle 22:00’ye kadar sürecek oy verme süresinin uzatılması için başvuru yaptı, ancak kabul edilmedi.

Netanyahu’nun iktidar bloğu 14 sandalye kaybetti

İsrail medyasından sandık çıkış anketleri Gadi Eisenkot’un bloğunun, iktidar koalisyonunun hemen önünde yer alarak en büyük grup olarak öne çıktığını, ancak çoğunluğu elde etmekten uzak olduğunu gösterdi.

İsrail merkezli Haaretz’e göre Eisenkot’un bloğu toplamda 53 milletvekili, Netanyahu’nun bloğu 50 milletvekili, Arap partileriyse 17 sandalye elde etti.

Netanyahu’nun iktidar bloğunda 64 vekil vardı, yani 14 sandalye kaybetti.

Hükümet kurmak için 61 sandalye gerekiyor.

Netanyahu’nun liderliğindeki Likud Partisi tek başına 25 milletvekiliyle birinci parti oldu. Eisenkot’un liderliğindeki Yashar Partisi’yse 21 sandalyede kalarak ikinci parti oldu.

Resmi sonuçlar TSİ 01:00’den (22:00 GMT) itibaren yayınlanacak. Ancak neredeyse tamamı ordu mensuplarına ait olan ve toplam oyların yaklaşık yüzde 10’unu oluşturan tahmini 600 bin gıyabi oyun sayımı 29 Ekim Perşembe’ye kadar tam olarak tamamlanmayacak.

Görseller: Haaretz

Diğer partilerin sandalye dağılımı

Muhalefet bloğundaki eski İsrail başbakanları Naftali Bennett ve Yair Lapid’in Birlikte Listesi 14, eski İsrail Savunma Bakanı Avigdor Liberman’ın İsrail Evimiz Partisi sekiz, Yair Golan liderliğindeki Demokratlar Partisiyse 10 milletvekiliyle temsil edilecek.

Mevcut iktidar bloğundaki Ultra-Ortodoks Yahudilerin (Haredi) Şas Partisi ve Birleşik Tevrat Yahudiliği altışar sandalyeyle seçim yarışını tamamladı.

Yine Netanyahu’nun müttefikleri aşırı sağcı bakanlar Itamar Ben-Gvir’in Yahudi Gücü Partisi yedi, Bezalel Smotrich’in Dini Siyonizm Partisi altı milletvekili çıkardı.

İsrail vatandaşı Filistinlileri temsil eden Hadash, Taal ve Balad partilerinin oluşturduğu Ortak Liste 10 milletvekili çıkarırken Mansur Abbas liderliğindeki Raam Partisi’yse (Birleşik Liste) Meclis’te yedi milletvekiliyle temsil edilecek.

Cumhurbaşkanı hükümet kurma görevini kime verecek?

Resmi sonuçların açıklanmasının ardından Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, meclise giren parti temsilcileriyle görüşerek başbakan adayı önerilerini toplayacak.

Bugüne kadar hiçbir partinin tek başına çoğunluk sağlayamadığı İsrail’de koalisyon protokollerinin tamamlanması kritik önem taşıyor. 

Cumhurbaşkanı, hükümeti kurma görevini en çok oyu alan partiye vermek zorunda olmamakla birlikte, 61 milletvekilinin desteğini alma ihtimali en yüksek lideri görevlendirecek.

Hükümet kurmak için görevlendirilen isim, sert geçmesi beklenen koalisyon pazarlıkları için 28 günlük bir süreye sahip olacak. İhtiyaç halinde bu süreye 14 gün daha eklenebilecek.

Cumhurbaşkanının görevlendirdiği isim hükümeti kuramazsa, Herzog yeniden istişareyle mecliste başka bir isme hükümet kurması için görev verebilir.

Bu ismin 28 gün içinde koalisyon kurması gerekiyor. Eğer hala hükümet kurulamazsa, İsrail Meclisi’nden bir kişinin 61 milletvekilinin imzasını toplaması için 21 günlük süre başlıyor.

61 milletvekili sağlanırsa bu kişinin iki hafta içinde hükümeti kurması gerekiyor. Eğer sağlayamazsa Meclis lağvediliyor ve ülkenin yeniden üç ay içinde seçime gitmesi gerekiyor.

Bu senaryoda, ülkedeki mevcut başbakan geçici de olsa görevine devam ediyor. Yani Netanyahu çoğunluğa ulamamış da olsa muhalefet hükümeti kuramazsa en fazla altı ay daha geçici başbakanlıkta kalabilir.

Tarafların uzlaşması durumundaysa kurulan kabine, meclisten güvenoyu alarak resmen göreve başlayacak.

İsrail sandık başında

Netanyahu yapay zeka görselle oy istedi